Tagarchief: kunstfilosofie

Bravery, Repetition & Noise Over de schoonheid van de veel te luide herrie

Toen een goede vriend van me een elpee van de noise-band Brighter Death Now had gekocht, grapte hij dat de muziek goed samenging met het gezoem van zijn stofzuiger. Dit bleek eigenlijk helemaal geen grap te zijn: de herrie van zijn stofzuiger stelde nauwelijks iets voor in vergelijking met de donkere en luid penetrerende ruis die uit zijn stereospeakers schalde. Mensen die niet zo’n fan zijn van luide rock- of metalbands noemen dat soort bands al gauw ‘herrie’ – hoe zouden zij wel niet reageren op een lesje noise-muziek?

Door Sybolt Friso

Zoals menig filosofiestudent wel zal begrijpen, is het nog verrassend lastig – zo niet onmogelijk – om een breed en gevarieerd begrip als ‘muziek’ eenduidig te definiëren. Dit blijkt bijvoorbeeld al uit de verhitte discussies die filosofen van de muziek met elkaar voeren over de precieze betekenis van dit basisbegrip. Tegelijkertijd verraadt een kleine glimp op de pagina The Philosophy of Music van de Stanford Encyclopedia of Philosophy dat er wel een voorzichtige eensgezindheid bestaat over in ieder geval bepaalde essentiële eigenschappen van muziek. Het gaat hierbij vaak om aspecten als ‘melodie’, ‘ritme’, ‘harmonie’, ‘toon’, noem maar op. Hieruit wordt wel duidelijk (als dat intuïtief al niet zo was) dat we muziek doorgaans vooral luisteren omdat dit soort aspecten ons een fijne luisterervaring geven; we genieten van een mooie harmonie, een prettige melodie, een pakkende hook, en kunnen ons misschien nauwelijks muziek voorstellen zonder dit soort basiseigenschappen.

Dat maakt het des te interessanter dat artiesten binnen de noise-muziek expres en expliciet botsen met deze basale eigenschappen van muziek. Noise-muziek klinkt vooral genadeloos luid, smerig, confronterend en onprettig, is veelal aritmisch en dissonant, en catchy hooks zoals in de pop- en rockmuziek zijn vaak al helemaal ver te zoeken. Toch is het een muzikaal subgenre dat, in vele soorten en maten, een razende populariteit kent. Dat roept vragen op. Waar komt noise-muziek vandaan, waarom genieten luisteraars van noise-muziek en wat voor rol kan noise spelen in de muziek? Kortom, wat is de muzikale waarde van noise-muziek?

Lees verder Bravery, Repetition & Noise Over de schoonheid van de veel te luide herrie

De Harlem Renaissance Emancipatie en de ontwikkeling van een nieuwe zwarte identiteit

De Renaissance bracht in Europa eeuwenlang de hergeboorte van klassieke kunst en filosofie met zich mee. Hierdoor kwamen er culturele en intellectuele ontwikkelingen die vandaag de dag nog invloed hebben. Minder bekend is de gelijknamige opleving van kunst en filosofie die een aantal eeuwen later plaatsvond in Harlem, in de Verenigde Staten. In de jaren ‘20 en ‘30 van de vorige eeuw maakte Harlem een culturele en intellectuele ontwikkeling door. Onder leiding van het idee van de ‘New Negro van Alain Locke (1885 – 1954) ontstond nieuwe kunst en een nieuwe zwarte identiteit. Óók de Harlem Renaissance heeft vandaag nog invloed. 

Door Jan Bant

1865, de Verenigde Staten. Slavernij werd officieel afgeschaft en miljoenen ex-slaven en tegenstanders van de slavernij juichten in vreugde. De vreugde bleek echter van korte duur. Na de afschaffing ontstond er niet direct een vrije en gelijke samenleving, inclusief justice for all. De erfenissen en overblijfselen van de slavernij waren nog duidelijk te merken. Toen in 1896 tijdens de beruchte Plessy v. Fergusonrechtszaak werd bepaald dat blank en zwart gescheiden moesten blijven, werden de zogenaamde Jim Crow-wetten ingevoerd in het Zuiden. Deze wetten bepaalden de rassenscheiding en stelden dat blanken en zwarten, en de voorzieningen waar ze gebruik van mochten maken, ‘separate but equal’ waren. Gescheiden maar gelijk, vergeleken met de slavernij klinkt het niet verkeerd: er is in elk geval gelijkheid. De praktijk leerde echter dat de voorzieningen van de zwarte Amerikanen constant van slechtere kwaliteit waren dan de voorzieningen van hun blanke landgenoten. Daarnaast waren veel ex-slaven nog steeds afhankelijk van de blanke grootgrondbezitters, waren zwarte Amerikanen tweederangsburgers door het ontbreken aan rechten, en kwam lynching niet zelden voor. Kortom, veel zwarte ex-slaven en hun nageslacht in het Zuiden van de Verenigde Staten leefden nog steeds in erbarmelijke omstandigheden, en er was reden genoeg voor zwarte Amerikanen om weg te willen uit het Zuiden. De eerste stap richting de Harlem Renaissance, de grootste bloeiperiode van zwarte Amerikaanse kunst en cultuur, is gezet.    Lees verder De Harlem Renaissance Emancipatie en de ontwikkeling van een nieuwe zwarte identiteit